Cho khách hàng vay margin quá sức mua là như thế nào?
Là khách hàng có 1 tỷ tiền mặt, khi vay margin theo tỷ lệ 1:1 thì sức mua của khách hàng lên 2 tỷ. Lúc này, khách hàng muốn vay thêm để tăng sức mua lên thêm 1 tỷ nữa, tổng là 3 tỷ và 1 tỷ vay thêm này công ty chứng khoán sẽ phải yêu cầu khách hàng bán số cổ phiếu để thu về 1 tỷ trả công ty chứng khoán hoặc khách hàng nạp thêm 1 tỷ để trả lại công ty chứng khoán là được.
>>> Điều này cho thấy: Phần lớn các công ty chứng khoán đang dư thừa nguồn lực chưa biết sử dụng vào đâu khiến lượng tiền mặt tăng lên đáng kể.
Ví dụ: TPS còn bị phạt tiền 125 triệu đồng do vi phạm quy định cho khách hàng thực hiện giao dịch ký quỹ (cho vay margin) vượt quá sức mua hiện có trên tài khoản giao dịch ký quỹ của khách hàng (Công ty cho các khách hàng thực hiện giao dịch ký quỹ vượt quá sức mua trên tài khoản giao dịch ký quỹ của khách hàng).
Tương tự, VPS bị phạt tiền 125 triệu đồng do có hành vi cho khách hàng thực hiện giao dịch ký quỹ (cho vay margin) vượt quá sức mua hiện có trên tài khoản giao dịch ký quỹ của khách hàng. Theo quy định tại Điểm c Khoản 4 Điều 26 Nghị định 156/2020/NĐ-CP ngày 31.12.2020 của Chính phủ quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực chứng khoán và thị trường chứng khoán (Nghị định số 156/2020/NĐ-CP).
Ngoài ra, Công ty bị phạt tiền 60 triệu đồng vì đã bố trí người chưa có chứng chỉ hành nghề chứng khoán thực hiện nghiệp vụ, vị trí mà theo quy định pháp luật phải có chứng chỉ hành nghề chứng khoán. Theo quy định tại Điểm a Khoản 2 Điều 32 Nghị định 156/2020/NĐ-CP.
Cụ thể, Công ty đã bố trí nhân viên chưa có chứng chỉ hành nghề chứng khoán ký tại Hợp đồng mở tài khoản giao dịch chứng khoán cho khách hàng.
Tổng cộng, VPS bị phạt hành chính 185 triệu đồng do các sai phạm kể trên.
Hồi đầu năm 2021, UBCKNN từng xử phạt VPS 60 triệu đồng. Nguyên nhân là do, từ ngày 01/01/2019 đến ngày 26/10/2020, VPS đã bố trí người chưa có chứng chỉ hành nghề chứng khoán ký trên một số hợp đồng mở tài khoản giao dịch chứng khoán với khách hàng.
Lịch sử đã có nhiều trường hợp như:
Trong 2 tháng 5,11-2017 và các tháng 1,4,5,6-2018, có một số ngày Công ty cổ phần chứng khoán Bản Việt đã cho một số khách hàng thực hiện giao dịch ký quỹ vượt quá sức mua trên tài khoản giao dịch ký quỹ của khách hàng; ngày 1-1-2016 và ngày 31-12-2016, tổng mức cho vay giao dịch ký quỹ của công ty đối với một khách hàng vượt quá 3% vốn chủ sở hữu của công ty.
Cho vay margin và môi giới là hai nghiệp vụ mang lại doanh thu lợi nhuận tốt nhất cho các công ty chứng khoán chỉ sau tự doanh. Do đó, thời gian vừa qua xuất hiện một số công ty chứng khoán bất chấp vi phạm quy định pháp luật để gia tăng thị phần.